زعفران

فصل برداشت زعفران قائنات چه زمانیه؟ + نحوه برداشت

فصل برداشت زعفران

زعفران محصول باغی هست. گیاهی چندساله که سالی یک بار گل می‌دهد.

کشاورزان زحمات زیادی می‌کشند و مراقبت‌هایی انجام می‌دهند که کیفیت و مرغوبیت این محصول ارزشمند حفظ گردد. این فرایند از زمان کاشت شروع شده و تا مراحل نهایی یعنی فرآوری زعفران ادامه دارد.

در این مقاله توضیحاتی جامع پیرامون فصل برداشت زعفران، نحوه برداشت، زمان برداشت و نحوه چیدن گل‌های زعفران در شهرستان قائنات (پایتخت جهانی زعفران) آشنا می‌کنیم.

فهرست مطالب

فصل برداشت زعفران در قائنات (خراسان) چه زمانی هست؟

زمان برداشت محصول زعفران در شهرستان قائنات (پایتخت زعفران جهان) از اواخر مهرماه شروع شده و تا پایان آبان ماه ادامه دارد.

ظاهر شدن گل‌های ارغوانی رنگ زعفران بسته به درجه حرارت هوا و زمان آبیاری در نقاط مختلف زعفران خیز شهرستان متغیر است.

پس از آبیاری نوبت اول (آب بسار) به فاصله دو تا سه هفته، در نقاط گرم دیرتر و در نقاط سرد زودتر گل‌ها ظاهر می‌شوند.

معمولا دوره گل دادن زعفران حدود 20-15 روز و دوره برداشت 15-10 روز طول می‌کشد.

تعداد گل‌ها در روزهای اول کم و به‌تدریج در اواسط دوره برداشت زیاد شده و مجدد در اواخر دوره کم می‌شود. اوج برداشت گل‌های زعفران در اواسط دوره است. 

هر پیاز زعفران بسته به ریزودرشتی آن، قدرت و یا ضعیف بودن خاک ممکن است 1 تا 3 گل از هر جوانه تولید کند. عمر متوسط گل‌ها درصورتی‌که از زمین برداشت نگردند 3 روز است.

نحوه چیدن گل زعفران از زمین

برداشت گل زعفران فقط با دست انجام شده و کاری بسیار زمان‌بر هست.

بهترین موقع برداشت گل زعفران به‌منظور حفظ مرغوبیت، عطر و رنگ زعفران، صبح خیلی زود و قبل از باز شدن غنچه‌ها و قبل از طلوع آفتاب است.

تابش آفتاب باعث باز شدن غنچه‌ها می‌شود که فرآیند فرآوری را سخت می‌کند. کشاورزان ترجیح می‌دهند سحرگاهان و قبل از طلوع آفتاب به مزارع رفته و چینش گل‌های زعفران را آغاز می‌کنند.

درواقع مزایای برداشت گل‌های زعفران دارد در صبح زود به شرح زیر است:

  • غنچه‌ها تازه سر از خاک برآورده و چیدن و حمل‌ونقل گل‌ها راحت و آسان است و اگر احیانا فرآیند جداسازی کلاله (قرمزی زعفران) یک روز دیرتر هم انجام شود، کلاله‌ها  آسیب  چندانی نمی‌بینند.
  • صبح زود و قبل از تابش آفتاب مرغوبیت گل ازنظر عطر و بو حفظ‌شده چون عطر و بوی زعفران از روغن‌های فرار تشکیل‌شده است و وقتی در معرض نور قرار گیرد از بین رفته و از کیفیت آن کم می‌شود.
  • تاخیر در برداشت گل‌ها، باعث باز شدن غنچه‌ها می‌شود. از طرفی تابش آفتاب ضمن کاهش کیفیت عطر و بوی زعفران، روند جداسازی کلاله‌ها از گل را مشکل‌ می‌کند. درصورتی‌که غنچه‌ها در مقابل تابش آفتاب در مزارع بمانند یا مدت نگهداری آنها در منزل طولانی شود، گل‌ها حالت لهیدگی و چسبندگی به خود گرفته و از کیفیت محصول کم می‌شود.

برداشت گل یا غنچه زعفران احتیاج به حوصله و دقت زیادی دارد. عمل گل‌‌چینی بدین‌صورت است که فرد گل‌چین، نوک گل‌ها را گرفته و گل را از زمین بیرون می‌کشد. سپس گل‌های چیده شده را داخل سبد ریخته و به منازل منتقل می‌کنند.

یک کارگر در روزهای اوج گلدهی در مدت 5-4 ساعت می‌تواند حدود 10-8 کیلوگرم گل بچیند. در اوایل دوره گلدهی هرروز یک بار گل‌چینی انجام می‌شود.

باز کردن گل (نحوه جداسازی کلاله از گل)

پَر کردن گل یا فرآیند جداسازی کلاله از گل، قبل از اینکه غنچه‌ها باز شوند، باید هرچه سریع‌تر و در همان روز برداشت، صورت گیرد.

مکانی که برای جداسازی و پَر کردن گل‌ها اختصاص داده شده باید کاملا تمیز و بهداشتی باشد. افرادی که درگیر فرآیند جداسازی هستند با رعایت اصول بهداشتی و با دقت هر چه بیشتر این کار را انجام دهند.

نحوه باز کردن غنچه‌های برداشت شده بدین‌صورت است که در همان روز باید غنچه‌ها باز شوند و فرآیند جداسازی آن به این روش است که ابتدا غنچه‌ها را با ناخن شکافته و میله سفید مادگی (خامه) را به همراه سه کلاله قرمزرنگ را از درون لوله گل بیرون می‌کشند و از کنار هم قرار دادن رشته‌های زعفران، زعفران دخترپیچ شکل می‌گیرد.

ضمنا در فرآیند جداسازی بسته به هدف و نوع زعفرانی که مدنظر است، اولین مرحله از فرآوری صورت می‌گیرد. این فراوری شامل انواع زعفران دسته، سر‌گل، نگین، پوشال و… است. برای آشنایی با انواع زعفران‌ها می‌توانید به مقاله انواع زعفران مراجعه نمایید.

این بود از فصل و فرایند برداشت زعفران، در ادامه نیز توصیه می‌کنیم مقاله خواص زعفران را بخوانید.

همچنین برای تهیه زعفران اصل قائنات می‌توانید به صفحه خرید زعفران مراجعه نمایید.

به این مقاله چه امتیازی می‌دین؟

برای امتیاز دادن روی ستاره‌های زیر کلیک کنین 😊

میانگین امتیاز: 4 / 5. تعداد افرادی که امتیاز دادن: 4

تاکنون کسی به این مقاله امتیاز نداده، می‌تونین اولین نفر باشین. 😉

بازگشت به لیست

2 دیدگاه در “فصل برداشت زعفران قائنات چه زمانیه؟ + نحوه برداشت

  1. فریبا گفت:

    به نظرم خیلی خوب باشه دوست دارم برداشت گل زعفرون رو تجربه کنم 🤗

    1. باغ ایران گفت:

      سلام و عرض ادب
      اگر تمایل داشتید ما در فصل برداشت گل های زعفران در خدمت هستیم. 💚💚

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *